Mỗi năm, hàng triệu trẻ sinh non trên toàn thế giới vẫn đang kiên cường giành lấy sự sống – đó cũng là lời nhắc nhở để chúng ta thêm trân quý, yêu thương và đồng hành cùng những khởi đầu mong manh ấy. Ngày 17 tháng 11 hằng năm được chọn là Ngày Thế giới vì trẻ sinh non (World Prematurity Day) – một sáng kiến toàn cầu do Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và các hiệp hội quốc tế khởi xướng từ năm 2008. Đây là dịp để cộng đồng quốc tế cùng hành động, nâng cao nhận thức về phòng ngừa và chăm sóc trẻ sinh non, bảo vệ sự sống và tạo cơ hội phát triển trọn vẹn cho mọi trẻ em – những “mầm non bé bỏng nhưng đầy nghị lực”.
.png)
1. Tầm quan trọng của việc chăm sóc trẻ sinh non.
Trẻ sinh non, tức là những em bé được sinh ra trước tuần thứ 37 của thai kỳ, thường gặp phải nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỷ lệ trẻ sinh non đang gia tăng trên toàn cầu, và các em bé này có nguy cơ cao mắc các bệnh lý về hô hấp, hệ thần kinh và tiêu hóa.
Việc chăm sóc trẻ sinh non không chỉ là trách nhiệm của các bậc phụ huynh mà còn cần sự hỗ trợ từ cộng đồng, các tổ chức y tế, và chính phủ. Mỗi hành động nhỏ như cung cấp thông tin, hỗ trợ tài chính, hay thậm chí chỉ đơn giản là chia sẻ câu chuyện của những gia đình có trẻ sinh non đều có thể tạo ra sự khác biệt lớn.

2. Hậu quả của sinh non.
Trẻ sinh non phải đối mặt với nhiều rủi ro sức khỏe nghiêm trọng và hậu quả lâu dài. Trước hết, hệ hô hấp của trẻ chưa phát triển đầy đủ, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh lý như hội chứng suy hô hấp cấp và viêm phổi, điều này có thể đe dọa tính mạng. Thêm vào đó, sự phát triển của não bộ cũng bị ảnh hưởng, gây khó khăn trong việc học tập và tư duy khi trẻ lớn lên. Các vấn đề về tim mạch và thần kinh cũng thường gặp ở trẻ sinh non, khiến trẻ dễ mắc các bệnh lý nghiêm trọng, thậm chí là bại não. Hơn nữa, hệ miễn dịch yếu kém khiến trẻ dễ mắc bệnh truyền nhiễm, làm tăng nguy cơ tử vong và các biến chứng nghiêm trọng.

3. Các biện pháp giảm thiểu nguy cơ và hỗ trợ trẻ sinh non.
Giảm thiểu nguy cơ sinh non không chỉ giúp trẻ có cuộc sống khỏe mạnh mà còn giảm bớt gánh nặng cho gia đình và xã hội. Một số biện pháp dự phòng sinh non bao gồm chăm sóc tiền sản, khám thai định kỳ, theo dõi và điều trị các nguy cơ sớm. Đối với trẻ sinh non, chăm sóc y tế chuyên sâu và nuôi dưỡng bằng sữa mẹ giúp tăng cường sức khỏe và cải thiện cơ hội sống sót.
Sinh non là một thách thức lớn nhưng có thể được kiểm soát tốt hơn nếu cộng đồng cùng chung tay nâng cao nhận thức và thực hiện các biện pháp dự phòng hiệu quả.

4. Hành động vì tương lai của trẻ sinh non.
Các biện pháp dự phòng không hoàn toàn phòng được sinh non nhưng có thể giảm một cách đáng kể số bà mẹ có nguy cơ sinh non. Cần có sự kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ và người sử dụng dịch vụ, cụ thể cần triển khai đồng bộ các hoạt động sau:
- Phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ cần được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc trước khi mang thai bao gồm sàng lọc, tư vấn các vấn đề liên quan đến mang thai và sinh đẻ nhằm giảm thiểu rủi ro và đảm bảo phụ nữ khi mang thai có sức khỏe tốt nhất.
- Các phụ nữ được phát hiện có nguy cơ sinh non cần được tiếp cận chăm sóc và điều trị ở các cơ sở chuyên khoa giúp họ có thể phòng sinh non hiệu quả.
- Cần sinh con theo kế hoạch, đảm bảo theo khuyến cáo (không sinh con ở tuổi vị thành niên, khoảng cách giữa 2 lần sinh không quá dày).
- Chăm sóc thai nghén: Tuân thủ hướng dẫn khám thai và đặc biệt lưu ý một số nội dung: dinh dưỡng, tránh các chất kích thích; giảm stress,…

Bộ Y tế hướng dẫn các biện pháp Can thiệp (Chăm sóc trẻ sơ sinh) như sau:
- Chăm sóc trẻ sinh non/nhẹ cân bằng phương pháp Kangagoo theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế ban hành tại Quyết định 2175/QĐ-BYT ngày 25/7/2024 của Bộ trưởng Bộ Y tế.
- Chăm sóc sơ sinh thiết yếu sớm, da kề da, cho trẻ bú mẹ ngay từ những giờ đầu sau sinh và nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu.
- Theo dõi sức khỏe của trẻ, giữ ấm cho trẻ tránh hạ thân nhiệt, khám và chăm sóc trẻ đẻ non/nhẹ cân theo hướng dẫn của cán bộ y tế.
- Đối với trẻ quá non tháng và nhẹ cân cần phải được chăm sóc, theo dõi, điều trị ổn định tại các cơ sở y tế
Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non là cơ hội để chúng ta cùng nhau hành động, lan tỏa thông điệp về tầm quan trọng của việc chăm sóc sức khỏe cho mẹ và trẻ. Hãy cùng nhau tạo ra một tương lai tươi sáng cho các em, để mỗi trẻ sinh non đều có cơ hội phát triển khỏe mạnh và hạnh phúc.
.jpg)