HƯỞNG ỨNG THÁNG HÀNH ĐỘNG QUỐC GIA PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS (10/11 – 10/12/2026).

HƯỞNG ỨNG THÁNG HÀNH ĐỘNG QUỐC GIA PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS (10/11 – 10/12/2026)

1. HIV/AIDS LÀ GÌ?

HIV là vi rút gây suy giảm miễn dịch ở người. Khi xâm nhập vào cơ thể, HIV tấn công và phá hủy các tế bào miễn dịch, làm suy yếu khả năng chống lại bệnh tật. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, người nhiễm HIV có thể tiến triển thành AIDS – giai đoạn cuối của quá trình nhiễm HIV.

HIV không phân biệt tuổi tác, giới tính, nghề nghiệp hay địa vị xã hội. Bất kỳ ai cũng có thể có nguy cơ lây nhiễm HIV nếu có hành vi nguy cơ.

2. HIV LÂY TRUYỀN QUA NHỮNG CON ĐƯỜNG NÀO?

HIV lây truyền chủ yếu qua 3 con đường:

- Đường máu:

+ Dùng chung bơm kim tiêm hoặc các dụng cụ tiêm chích có dính máu nhiễm HIV.

+ Dùng chung hoặc tái sử dụng dụng cụ y tế, dao cạo râu, kim xăm hình, kim châm cứu chưa được tiệt trùng đúng cách.

+ Truyền máu hoặc các chế phẩm máu chưa qua sàng lọc HIV.

- Đường tình dục:

+ Quan hệ tình dục không sử dụng bao cao su với người nhiễm HIV.

+ Quan hệ tình dục có nguy cơ, đặc biệt khi có tổn thương niêm mạc hoặc mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

- Từ mẹ sang con:

+ HIV có thể truyền từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai, khi sinh hoặc khi cho con bú nếu không có biện pháp dự phòng phù hợp.

3. HIV KHÔNG LÂY TRUYỀN QUA NHỮNG CON ĐƯỜNG NÀO?

 HIV không lây truyền qua:

- Bắt tay, ôm, nói chuyện, giao tiếp thông thường.

- Ăn uống chung, dùng chung bát đũa, cốc chén.

- Ho, hắt hơi, mồ hôi hoặc nước mắt.

- Muỗi đốt hoặc côn trùng đốt.

- Sử dụng chung nhà vệ sinh, phòng tắm, hồ bơi.

- Làm việc, học tập và sinh hoạt chung với người nhiễm HIV.

Vì vậy, chúng ta không nên kỳ thị, xa lánh người nhiễm HIV mà cần quan tâm, chia sẻ và hỗ trợ họ hòa nhập cộng đồng.

4. CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS.

Để chủ động phòng tránh HIV, mỗi người cần thực hiện tốt các biện pháp sau:

- Quan hệ tình dục an toàn, chung thủy một vợ, một chồng; sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ tình dục có nguy cơ.

- Không sử dụng ma túy, tuyệt đối không dùng chung bơm kim tiêm.

- Không dùng chung các vật dụng có nguy cơ dính máu như dao cạo râu, bàn chải đánh răng.

- Sử dụng máu và các chế phẩm máu đã được sàng lọc HIV theo quy định.

- Thực hiện xét nghiệm HIV khi có hành vi nguy cơ hoặc theo chỉ định của nhân viên y tế.

- Phụ nữ mang thai cần được tư vấn và xét nghiệm HIV sớm để được điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con.

- Chủ động tìm hiểu và tiếp cận các dịch vụ dự phòng HIV như PrEP (dự phòng trước phơi nhiễm) và PEP (dự phòng sau phơi nhiễm).

Lưu ý khi bị phơi nhiễm HIV: Cần rửa ngay vùng da bị tổn thương bằng xà phòng và nước sạch; nếu niêm mạc bị phơi nhiễm, rửa bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý. Đến cơ sở y tế để được đánh giá nguy cơ, tư vấn và chỉ định điều trị dự phòng sau phơi nhiễm (PEP) càng sớm càng tốt, không quá 72 giờ kể từ khi phơi nhiễm.

5. ĐIỀU TRỊ HIV – PHÁT HIỆN SỚM, ĐIỀU TRỊ SỚM, SỐNG KHỎE MẠNH.

Hiện nay, HIV chưa có thuốc chữa khỏi hoàn toàn, nhưng đã có thuốc điều trị kháng vi rút (ARV) giúp kiểm soát HIV hiệu quả.

Người nhiễm HIV cần:

- Được xét nghiệm, chẩn đoán và điều trị sớm.

- Tuân thủ điều trị ARV đúng thuốc, đúng liều, đúng giờ theo hướng dẫn của bác sĩ.

- Tái khám và xét nghiệm theo lịch hẹn.

- Không tự ý ngừng thuốc hoặc thay đổi phác đồ điều trị.

Khi điều trị ARV đạt hiệu quả và duy trì tải lượng HIV dưới ngưỡng phát hiện, người nhiễm HIV không lây truyền HIV qua đường tình dục. Đây là thông điệp K = K (Không phát hiện = Không lây truyền).

6. CHUNG TAY XÓA BỎ KỲ THỊ VÀ PHÂN BIỆT ĐỐI XỬ VỚI NGƯỜI NHIỄM HIV.

Kỳ thị và phân biệt đối xử là rào cản khiến người có nguy cơ ngại xét nghiệm, người nhiễm HIV không dám tiếp cận dịch vụ y tế và điều trị.

Mỗi chúng ta hãy:

- Không xa lánh, xúc phạm hoặc phân biệt đối xử với người nhiễm HIV.

- Tôn trọng quyền riêng tư, bảo mật thông tin của người bệnh.

- Động viên, hỗ trợ người nhiễm HIV tuân thủ điều trị.

- Tích cực tuyên truyền kiến thức đúng về HIV/AIDS đến gia đình và cộng đồng.

THÔNG ĐIỆP HƯỞNG ỨNG THÁNG HÀNH ĐỘNG QUỐC GIA PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS (10/11 – 10/12/2026):

HÃY CÙNG CHUNG TAY PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS!

XÉT NGHIỆM SỚM – ĐIỀU TRỊ SỚM – KHÔNG KỲ THỊ – KHÔNG PHÂN BIỆT ĐỐI XỬ.